Corona: Kantoor aan huis, de hele dag videocalls, daar was ik begin januari wel klaar mee! Ik besloot om een project te verzinnen waarvoor ik buiten kon bewegen én andere volwassen in het echt kon spreken: het Veenendata project. In alle Veense straten zou ik iemand deze vraag gaan stellen: 'wat kan de gemeente Veenendaal beter doen in jouw straat of in jouw buurt?' Misschien heb ik jou ook wel gesproken, het was me een waar genoegen! Zo ziet het eruit op de kaart als je door alle straten wandelt en die 156 kilometer netjes op Strava bijhoudt.

De antwoorden op deze vraag heb ik ingedeeld in 13 verschillende categorieën in volgorde van veel genoemd naar weinig genoemd (tussen haakjes aantal keer genoemd, achter het streepje de kleur in de grafiek):

  • Parkeerproblemen/overlast (154) - zwart
  • Snelheid verkeer (140) - rood
  • Groenonderhoud (114) - donkergroen
  • Straatinrichting (103) - middenblauw
  • Afval/Vegen (87) - donkergrijs
  • Speeltuinen (64) - lichtgroen
  • Overlast (58) - oranje
  • Gevaarlijke situaties / handhaven (45) - donkerblauw
  • Overig (44) - lichtgrijs
  • Hondenpoep (43) - poepbruin
  • Hondenvoorzieningen (19) - depodogblauw
  • Verlichting (17) - geel
  • Ongedierte (8) - paars

Totaaloverzicht alle antwoorden

Veenendalers: een tevreden volkje

Kun je ook een buurvrouw van 18 voor me regelen? ;-)

Man, die al 40 jaar in hetzelfde huis woont. Een grap, maar ook tekenend voor de heersende tevredenheid.

'Oh daar overval je me mee', een veel gehoorde uitspraak als ik ergens aanbelde en mijn vaste vraag stelde. Vervolgens benadrukten veel Veenendalers dat 'ze eigenlijk best heel tevreden zijn, maar als ik toch iets wilde noteren dan hadden ze nog wel een klein puntje.' Een groot compliment voor de gemeente Veenendaal dus: er gaat heel veel goed! Helaas zijn er ook altijd mensen aan het andere einde van het spectum: 'Ik praat niet meer met mensen van de gemeente', hoorde ik meerdere keren. Als ik dan vertelde dat ik niet van de gemeente ben dan komt uiteindelijk het verhaal, dat varieert van gebroken beloftes van een wethouder tot onvoldoende communicatie en van vriendjespolitiek tot het gevoel dat er met meldingen weinig wordt gedaan. Dat laatste is sowieso opvallend: er zijn grote verschillen tussen mensen als het gaat om het gevoel dat er wat met meldingen wordt gedaan. Gelukkig is de gemeente met een app bezig waarin ook terugkoppelingen aan melders kunnen worden gegeven:

Nu over naar wat er nog verbetering behoeft. Per onderwerp gaan we samen kijken naar de grootste problemen en mogelijke oplossingen. Bij elk onderwerp heeft mijn 12-jarige dochter Lynn een mooie tekening gemaakt </trotse papamodus uit>.

Parkeerproblemen

Het valt me op dat de wat oudere wijken grotere parkeerproblemen hebben. Er werd toen gewoon met minder auto's per huis gerekend. Opvallend is wel dat het in sommige oudere wijken wel goed gelukt is om plek voor de auto te vinden met parkeren langs bredere straten of inhammen: Engelenburg en 't Hoorntje.
Parkeeroverlast komt met name voor rondom het centrum: winkelbezoekers, maar ook bewoners van appartementen aan de rand van het centrum, die in omliggende wijken parkeren. Ook sportvelden, basisscholen en gebedshuizen veroorzaken nog weleens overlast.

Mogelijke oplossingen:
1. In krap opgezette oudere wijken: parkerenplaatsen aan de rand van de wijk ontwikkelen.
2. Straten herindelen, bijvoorbeeld met schuine parkeerplaatsen.
3. Minder autobezit stimuleren, bv duurdere parkeervergunning voor een tweede auto en daar tegenover meer deelauto's in verschillende wijken plaatsen. Te beginnen in de wijken met de grootste parkeerproblemen.
4. Campagne om te snappen dat rolstoel- en rollatorgebruikers erg veel last ervaren van op de stoep geparkeerde auto's.

Snelheid verkeer

In veel gemeenten is dit volksergenis nummer 1, in Veenendaal staat op 2. Heel wat ouders zijn elke dag weer blij als hun kinderen heel thuis komen. Een verstandige Veenendaler vertrouwde me toe dat 'veel mensen het pas leren als ze zelf kinderen krijgen en sommigen zelfs dan nog niet'. De enorme toename aan verschillende bezorgdiensten helpt niet mee: er rijden op een dag misschien wel 10 verschillende busjes door je straat. Van PostNL en DHL tot HelloFresh, vaak betaald per pakket en daardoor geneigd om veel te hard te rijden.

Bij een aantal bewoners merkte ik enige schroom om over dit onderwerp te praten. Sommigen realiseren zich wellicht dat zij de hardrijders zijn, maar soms geven ze ook toe dat ze het niet noemen omdat ze snelheidsbeperkende maatregelen niet zien zitten.

Mogelijke oplossingen:
1. Straten opknippen, zodat er minder doorgaand verkeer ontstaat. In nieuwere wijken is dat vaak al zo, opvallend is dat bv Gelderse Blom, Petenbos (Oost) het goed voor elkaar hebben, maar er in Veenendaal-Oost juist wel weer veel klachten zijn. Wat kun je van die andere wijken leren?
2. Wijkgerichte handhaving: extra handhaving naar de top 5 wijken met klachten. Inclusief lasermetingen en staandehoudingen. Steeds een paar weken volledige focus op 1 wijk.
3. Een betere oplossing voor stadsdistributie: je haalt je pakketje op bij een afleverpunt of de laatste kilometer wordt afgelegd op een elektrische bezorgfiets.
4. Overal 30km in Veenendaal en zoveel mogelijk straten als woonerf inrichten. Vaak gaat het om de laatste 500 meter naar je huis. Dat kost je hooguit 1 minuut extra!
Overigens kan het parkeren aan de rand van de wijk ook hiervoor een oplossing zijn.

Groenonderhoud

Opvallend: de eerste 4 wijken met veel klachten over groenonderhoud liggen ten zuiden van het spoor. Is de grond daar slecht? Zijn de eisen hoger? Wie zal het zeggen? In Petenbos vielen mij de vele kale plekken in parkjes ook op. Volgens bewoners is er bouwafval in gegooid, maar er zijn ook plekken waar de gemeente de grond zeker 1 keer heeft afgegraven en er toch niets groeit. Ook onder bomen is het vaak een kale bedoening. Daarnaast geven bomen vaak overlast door wat er uit kan vallen aan takken, eikels e.d., maar onderschat ook niet de luizen die plakkerige goedjes afscheiden op de onder de boom geparkeerde auto's. Al met al gaf groenonderhoud een gevoel van politiek op straatniveau: de ene bewoner genoot van de prachtige bomen, terwijl de ander vooral de overlast zag of kampte met een donker huis of een tuin zonder zon. Ik heb daarom weinig oplossingsrichtingen, maar het is wel verstandig om goed na te denken waar bomen moeten komen. De Nachtegaal in West is een voorbeeld van een goede oplossing: bomen in een grasveld langs de weg. Ver genoeg van auto's en huizen om geen overlast te veroorzaken en toch een mooi straatbeeld om van te genieten:

Straatinrichting

Veenendaal heeft de ambitie om verkozen te worden tot Wandelstad. Om dat te bereiken zullen er nog heel wat stoepjes gefixt moeten worden, ze werden met afstand het vaakst genoemd. Stoepen ongelijk, losliggende tegels of omhoog gekomen door werkende boomwortels. Daarnaast zijn er in 't Veen ook nog genoeg straten waar helemaal geen stoep is, ook op plekken waar dat echt onveilig is zoals het laatste stukje Brinkersteeg naar de Cuneraweg. Het blijft niet alleen bij stoepen helaas, soms zitten er gaten in de straat of is de afwatering dusdanig slecht dat er hele plassen blijven staan. Vooral leuk als je uit je geparkeerde auto wilt stappen.....

Straatinrichting gaat ook over borden, zo missen hier en daar borden voor doodlopende straten, raken mensen in de war op de Geerseweg omdat het straatnaambord ontbreekt en vragen ze zich op de Coniferenlaan af waar de woonerfborden zijn gebleven.
Heel af en toe lijkt het er bijna op alsof er een sadistische ambtenaar op het gemeentehuis zit, die een schuine stoeprand ook schuin voor een achtergang plaatst, zodat bewoners die bocht nauwelijks kunnen nemen. Ook vuilniswagenbestuurders zullen weleens schelden als ze tussen een lantaarnpaal en een parkeerplek door moeten manoeuvreren, die om onduidelijke reden samen de straat versmallen tot ongeveer vuilniswagenbreedte.

Mogelijke oplossingen:
1. Een meldingsapp kan hier wel echt goed helpen, aangezien het vaak kleine ongemakken zijn.

2. Een bus inrichten met veel voorkomende materialen en gereedschappen en dan op een zaterdag een buurt helemaal door rijden en samen met bewoners alles fixen.

Afval/vegen

Afval lijkt een aantal herkenbare veroorzakers te hebben:

  • Rondom flats, daar trekken ook de ondergrondse afvalpunten grof vuil aan
  • Rond winkels/horeca
  • Op fietsrouters van scholieren
  • In speeltuintjes (daar scoort Veenendaal-Oost hoog: bewoners zien graag meer afvalbakken bij speeltuintjes, die ook vaker geleegd worden)
  • Donkere, afgelegen plekken: drugsafval (m.n. lachgaspatronen en ballonnen)

Qua vegen gaat het vaak om bloesem, eikels en blad: de veegwagen zou in de ogen van de bewoners wat meer rekening kunnen houden met de seizoenen. Sommige bewoners missen een bladkorf, die er in een aantal gevallen eerder wel stond.

Als laatste waren er ook wat klachten over het algemene afvalbeleid, zoals betalen voor de restafvalkliko, het aantal gratis aanbiedingen op de gemeentewerf en het wegwaaien van de opgehangen zakken met PMD-afval.

Oplossingen zijn bij dit thema al een beetje in de tekst verwerkt. Een aantal mensen bood ook aan om tegen een kleine vergoeding een deel van de buurt schoon te houden. Voor sommigen zou het volstaan als ze daarvoor een extra kliko zouden krijgen. Dan zouden ze ook de afvalbakken in hun buurt willen legen. Wellicht interessant om hier eens een pilot mee te starten? Al dan niet met gepensioneerden of mensen met een uitkering.

Speeltuinen

Over speeltuinen kunnen we kort zijn, de klachten laten zich makkelijk samenvatten: een aantal speeltuinen heeft dringend onderhoud nodig, een ander deel past niet meer goed bij de leeftijden van de kinderen in de buurt, of de ondergrond is slecht (plassen, blubberbende). Met name in Dragonder-Zuid werd opvallend veel verbeterpunten genoemd op dit onderwerp.

Mogelijke oplossingen
1. Vaak is de leeftijdsontwikkeling van kinderen in een buurt redelijk goed te voorspellen. Dus zou je bijvoorbeeld jaarlijks speeltoestellen kunnen uitwisselen tussen buurten. Zo blijft de speeltuin in de buurt interessant voor kinderen, omdat er regelmatig een 'nieuw' speeltoestel komt en de babyschommel weer plaats maakt voor een tafeltennistafel.
2. Daarnaast is het denk ik vooral communicatie: wanneer staat de speeltuin bij u in de buurt op de planning voor onderhoud?

Overlast

'Bloempotten omgegooid en autobanden lek gestoken', zomaar een voorbeeldje hoe overlast van hangjongeren uit de hand kan lopen in de wijk van mijn jeugd: De Pol. Zij geven het vaakst overlast in Veenendaal. Soms ook als ze gewoon doen wat de bedoeling is: bewoners aan de Zonnewijzer en Sterrenwacht worden soms horendol van het lawaai van 's avonds voetballen in de voetbalkooi langs de Kleine Beer. Kleng! Kleng!

Lachgas koerier Veenendaal | 06 8515 8911 - deBezorgservice.com

Daarnaast is er overlast door sluip- en bevoorradingsverkeer, waardoor grote vrachtwagens soms door kleine straatjes slingeren. Als laatste uiteraard drugs dealen en gebruik van lachgas. Op een aantal afgelegen straten is er regelmatig een onveilig gevoel bij bewoners als er weer langdurig verdachte auto's staan geparkeerd.

Gevaar / handhaving

Laten we beginnen bij handhaven: hier gaat het vaak om auto's, die tegen de verplichte rijrichting in rijden (ook op rotondes, ik zag het zelf bijvoorbeeld bij de Engelse Werklaan in Petenbos) of over fietspaden rijden. Fietsers bezondigen zich dan weer aan fietsen over stoepen. Gevaar ontstaat vaak door onoverzichtelijke punten: grote geparkeerde busjes, of struiken belemmeren het zicht.

Een andere ontwikkeling is de behoefde aan duidelijkheid in het verkeer: ik merk het zelf ook al als ik van rechts kom en de Patrimoniumlaan op wil rijden, dan krijg ik nogal eens geen voorrang. Een paar weken terug was er nog iemand zo boos dat ik een beetje aandrong op voorrang, dat hij me daarna vol gas inhaalde. Op fietspaden zie je hetzelfde: onderstaande fietspaden zijn de reden dat Veenendaal-Oost (links) en De Gelderse Blom (rechts) hoog scoren op gevaarlijke situaties. De vele kruisngen tussen straten en fietspaden samen met de onoverzichtelijkheid vormen een recept voor problemen.

Om nog even bij fietsen te blijven: een deel van de fietspaden wordt niet goed gestrooid. Zo bleef deze winter het fietspad tussen Gele Rijderspad en Speelkwartier vol sneeuw en ijs liggen. Ook heb ik meerdere ouderen gesproken, die het onacceptabel vinden dat ze eigenlijk hun huis niet meer uit kunnen omdat er niet gestrooid wordt in woonwijken. Helaas belandde één van hen na een valpartij ook daadwerkelijk in het ziekenhuis.

Mogelijke oplossingen:

  1. Helderheid verschaffen: dan maar haaientanden en voorrangsborden plaatsen als het anders tot onduidelijkheid en gevaar leidt.
  2. De handhaving van eenrichtingsverkeer e.d. kan samengaan met de bovengenoemde wijkgerichte aanpak van snelheidsovertreders.
  3. Overal strooien, geef bewoners in elk geval de keuze om hiervoor meer te betalen.

Hondenvoorzieningen / hondenpoep

Aangezien het allebei kleine categorieën zijn is het wel gerechtvaardigd om ze samen te nemen. In een boekje van Pieter Winsemius las ik dat een politica uit de Bijlmer trots was over het feit dat hondenpoep en zwerfvuil hoog scoorden in het lijstje met zorgpunten. In plaats van hangjongeren en onveiligheid. 'We zijn eindelijk een normale wijk!'. Dus dat de Gelderse Blom hoog scoort op deze beide punten kan betekenen dat ze weinig andere problemen ervaren. Ze treffen dus regelmatig hondenpoep aan op straat, terwijl ook wordt genoemd dat de uitlaatplaats wel wat groter en er een hek langs het water moet komen. Verder zijn klachten op dit gebied vaak Depodogs (dat ding op het plaatje links met zakjes voor uitwerpselen), die te ver weg of op onhandige plekken staan en in een enkel geval wel wat vaker geleegd mogen worden. Met name in het Franse Gat, het gebied rond de Boslaan en in Buurtstede (Veenendaal-Oost) willen mensen wel iets meer hondenuitlaatplaatsen.

Verlichting

Met name in Veenendaal-Oost is er wel het één en ander aan te merken. In sommige straten zijn lantaarnpalen kapot, maar ook in de straten rondom Veenendaal-Oost (Dragonderweg, Gelders Benedeneind, Grebbeweg) is de verlichting niet meer passend bij het fors toegenomen gebruik van deze wegen. Ook door zwakkere verkeersdeelnemers. In de Pol is het vooral een groot aandeel omdat er weinig andere problemen zijn.

Ongedierte

Komt met name voor in iets oudere wijken met veel water, met name in West. Vaak ratten. Er staan vaak al bordjes om niet te voeren rond de vijver en anders is dit aan te raden. Daarnaast wordt er actief bestreden als bewoners hinder ondervinden.

Overig

Niet de kleinste categorie, toch als laatste omdat het een verzamelbak is voor van alles en nog wat. Een kleine selectie uit de punten:

  • Windmolens langs de gemeentegrens bij West
  • Meer oplaadpalen voor elektrische auto's
  • Hoogspanning
  • Geluidswal Rondweg-Oost
  • Gemeentegrens Petenbos-Oost
  • Slecht openbaar vervoer in Oost en slechte ontsluiting van de wijk voor autoverkeer
  • 'Halfbakken' koopzondag

Tot slot

Ik vond het leuk om op deze manier honderden Veenendalers te spreken! Klopt er iets niet of heb je aanvullingen? Mail me op johan@outliers.blog. Ben je wijkmanager of heb je een andere rol binnen de gemeente(politiek)? Dan kunnen we ook een keer samen in de details per straat duiken als je wilt. Het zou mooi zijn als er richting de Gemeenteraadsverkiezingen 2022 iets gedaan wordt met deze punten! En mocht dat niet gebeuren, dan was het in elk geval een leuk project, waardoor inwoners zich gehoord voelden. Ook spreek je zo de mensen, die nooit reageren op enquêtes of in bewonerscommissies plaatsnemen!

Ik heb er in totaal 60 uur aan besteed inclusief wat korte fietstochtjes. Daarvan wandelde ik ruim 24 uur en verbrandde ik toch zo'n 15.000 calorietjes. Toch weer 2 Coronakilootjes minder!